مدیریت بیماری
اقدامات و مراقبتهای بخش مراقبتهای ویژه
آی سی یو اغلب محلی غیر منتظره و غافلگیر کننده چه برای بیمار و چه برای ملاقات کنندگان میباشد. ساعات ملاقات معمولا قابل انعطافاند اما ممکن است در زمانهای خاصی ملاقات توصیه نشود بنابراین بهتر است پیش از مراجعه به بیمارستان، با مرکز مورد نظر هماهنگ شود. همچنین افراد مجاز برای ملاقات ممکن است محدود باشد.

در آی سی یو ملاقات محدود است ملاقات بیماران بخش آی سی یو معمولا با محدودیتهایی مواجه است و تنها بستگان نزدیک مجوز ملاقات خواهند داشت. معمولا اکثر آی سی یوها راهرویی برای مشاهده بیمار توسط ملاقات کنندگان دارند.
ملاقات در آی سی یو بسیار محدودتر از اتاقهای عادی بیمارستان هستند. برخی از این دلایل عبارتند از:
- جلوگیری از شیوع عفونت
- حفظ آرامش و سکوت برای سایر بیماران زیرا آنها در آی سی یو حریم خصوصی ندارند.
- امکان استراحت و بهبودی در اختیار بیمار خود قرار دادن
- کمبود فضا در آی سی یو
- کارکنان درمانی در بخش عمومی بیمارستان ممکن است بتوانند داروها یا نظارت را به مدت نیم ساعت یا تا زمان ترک ملاقاتکنندگان به تأخیر بیندازند، اما این کار را در آی سی یو نمیتوانند انجام دهند.
ممکن است مشاهده یکی از اعضاء خانواده یا دوستانتان در وضعیتی که دستگاههای حمایتی و نظارتی به وی متصل هستند، ترسناک، ناراحت کننده و غیر منتظره باشد و زمانی که شما به ملاقات فردی که در آی سی یو بستری میباشد، میروید ممکن است دچار احساسات بدی مانند ناامیدی و غم و اندوه شوید.
ساعت ملاقات و قوانین مخصوص بخش مراقبتهای ویژه (آی سی یو) لازم است از کارکنان این بخش پرسیده شود.

بیماران بستری در بخش مراقبتهای ویژه در برابر عفونتها بسیار آسیب پذیرند و مهم است که ملاقات کنندگان حتما پیش از ورود به این بخش دستهای خود را به خوبی بشویند تا از انتقال عفونت پیشگیری شود.
تلفن همراه در بخش مراقبتهای ویژه بهتر است خاموش شود زیرا ممکن است دستگاههای این بخش را تحت تأثیر قرار بدهد.
در صورتی که اطمینان ندارید که چه چیزی برای بیمار خود همراه داشته باشید، این مسئله را با کارکنان بخش آی سی یو در میان بگذارید.
برخی از بیمارستانها قسمت مخصوصی جهت مشاوره به خانوادههای بیماران دارند. این مشاوران تجربه و دانش زیادی در مورد بیماریها و دلایل بستری در آی سی یو دارند. برای بسیاری از افراد، افکار عاطفی و معنوی زمانی ظاهر میشوند که یکی از عزیزانشان در شرایط بحرانی در بیمارستان قرار دارد.
بسیاری از بیمارستانها به منظور ارائه خدمات مشاوره معنوی به بیماران و خانوادههایی که تحت بحران قرار گرفتهاند، خدمات مشاورهای معنوی و روحانی ارائه میدهند.
ممکن است همراه بردن اشیائی مانند گل به این بخش ممنوع باشد. شخصی که در بخش مراقبتهای ویژه به ملاقات وی میروید، ممکن است خواب آلود و گیج به نظر برسد. همچنین ممکن است ظاهری ملتهب یا در نواحی آسیب دیده دچار کبودی یا زخم باشد. مشاهده این موارد میتوانند ناراحت کننده باشد.
در هنگام ملاقات با بیمار، با آرامش صحبت کنید ولی از خسته کردن وی اجتناب کنید. کارکنان بخش آی سی یو در مدت ملاقات، پاسخگوی نگرانیها و سوالات شما خواهند بود. همچنین میتوانید هدیهای برای وی ببرید ولی از پیش با کارکنان بخش هماهنگ کنید.
لوله قفسه سینه یک لوله نازک و انعطافپذیر است که در فضای بین ریه و دیواره قفسه سینه قرار میگیرد. در صورت کلاپس و روی هم خوابیدن ریه در اثر بیماری یا آسیب شدید، ممکن است بیمار به لوله قفسه سینه نیاز داشته باشد.
لوله سینهای یا چست تیوب یک لوله پلاستیکی انعطافپذیر است که جهت تخلیه ترشحات در فضای بین ریهها و قفسه سینه که به آن جنب میگوییم گذاشته میشود. درحالت معمول مقدر کمی مایع در این فضا وجود دارد این مایع به حرکت ریهها بدون سایش در حین تنفس کمک میکند، اما ورود کمی از هوا، خون، چرك و غیره ناشی از آسیب و یا عمل جراحی به فضای جنب میتواند از اتساع کامل ریهها جلوگیری نماید. روی هم خوابیدن کامل و یا نسبی ریهها تنفس را با مشکل مواجه کرده و میتواند منجر به ایست تنفسی شود. قرار دادن یک لوله سینهای درفضای جنب که به آن چست تیوب گفته میشود باعث تخلیه ترشحات شده و به راحتی بیمار کمک میکند.

کلاپس ریه میتواند ناشی از موارد زیر باشد:
- نشت هوا (پنوموتوراکس).
- جمع آوری خون (هموتوراکس).
- تجمع مایع ناشی از عفونت (آمپیما).
لوله قفسه سینه مایع یا هوا را از ریه تخلیه میکند و ممکن است به یک دستگاه مکش متصل شود.
لوله سینهای چگونه داخل قفسه سینه گذاشته میشود؟
گذاشتن لوله سینهای ممکن است بربالین بیمار صورت گیرد ولی اصولا این کار در اتاق عمل انجام میشود. درشرایط بدون بیهوشی، پزشک با استفاده از داروی بیحسی موضعی، منطقه مورد نظر در قفسه سینه را بیحس و با استفاده از یک برش کوچک لوله قفسه سینه (چست تیوب) را وارد فضای جنب نموده و بلافاصله به سیستم تخلیه وصل می کند. سپس لوله به جای خود بخیه میشود و با گاز استریل کاملا پانسمان میگردد.
لوله قفسه سینه چگونه خارج میشود؟
خروج چست تیوب فقط چند ثانیه زمان میبرد و درصورت لزوم برای بیمار مسکن تجویز میشود.
به پهلو خوابیده و در وضعیت مورد نظر پزشک قرار بگیرید. ابتدا بخیهها کشیده میشود. پس از آن پزشک از شما میخواهد که یک نفس عمیق کشیده و نفس خود را تا زمان خروج لوله از قفسه سینه نگه دارید.
لوله قفسه سینه خارج شده و ناحیه پانسمان میشود. پانسمان محل لوله قفسه سینه را تا معاینه مجدد توسط پزشک باز نکنید و خروج هر نوع مایع چرکی و خیس شدن پانسمان را گزارش دهید.
خطرات احتمالی
به طور کلی، این روش ایمنی است. با این حال، ممکن است مشکلاتی رخ دهد، از جمله:
- خون ریزی.
- عفونت
- واکنش حساسیتی یا آلرژیک به داروها.
- آسیب ریه.
- آسیب به عروق خونی یا اعصاب نزدیک ریه.
- عدم عملکرد صحیح لوله قفسه سینه.
روش انجام
- ممکن است موها از ناحیه جراحی تراشیده شوند.
- پوست بیمار با صابون شسته میشود.
- رگ گیری از یکی از رگهای بیمار انجام شود.
- دارویی که به بیمار شما کمک میکند تا آرام شود (آرامبخش) تجویز شود.
- دارویی برای بیحسی ناحیه (بیحسی موضعی) تزریق شود.
- آنتیبیوتیک و داروهای ضد درد داده شود.
- جراح یک برش کوچک در فضایی بین دندهها ایجاد میکند.
- لوله قفسه سینه از طریق برش در فضای بین ریه و دیواره قفسه سینه قرار میگیرد.
- برای بستن برش اطراف لوله از بخیه استفاده میشود.
- لوله سینه ممکن است به یک دستگاه زهکشی متصل شود.
- محل برش با بانداژ (پانسمان) محکم پوشانده میشود.
- برای بررسی موقعیت لوله، اشعه ایکس دیگری از قفسه سینه انجام میشود.
این روش ممکن است در بین پزشکان و بیمارستانها متفاوت باشد.
نتایج قابل انتظار
- فشار خون، ضربان قلب، تعداد تنفس و میزان اکسیژن خون بیمار تا زمانی که داروهای دریافتی وی از بین نروند کنترل میشود.
- ممکن است بیمار از طریق رگ به دریافت داروهای ضد درد یا آنتیبیوتیک ادامه دهد.
- لوله و پانسمان به طور مرتب بررسی میشود.
- بیمار تشویق به سرفه و تنفس عمیق میشود.
- ممکن است به بیمار شما اکسیژن داده شود تا از طریق ماسک یا لوله ای در بینی نفس بکشد.
- عکس اشعه ایکس قفسه سینه انجام میشود تا مشخص شود ریه همانطور که انتظار میرود باد میشود یا خیر.
- هنگامی که ریه بهبود مییابد لوله قفسه سینه برداشته میشود. یک پانسمان جدید پوشیده میشود. این پانسمان را 2-3 روز در محل خود نگه دارید.
به توصیه های زیر توجه نمایید:
- آرامش خود را در حین گذاشتن چست تیوب حفظ کنید.
- ازحرکتهای ناگهانی و سرفه پرهیز کنید.
- ممکن است نیاز باشد به پهلو خوابیده و یا در وضعیت خاصی قرار گیرید به توضیحات پزشک توجه نموده و با وی همکاری نمایید.
- درصورت لزوم پس ازگذاشتن لوله سینهای به شما مسکن و آنتی بیوتیک با تجویز پزشک داده خواهد شد.
- جهت بررسی محل قرارگیری چست تیوب قبل و بعد از گذاشتن آن یک عکس رادیو گرافی گرفته میشود.
- هنگام استراحت مراقب گرفتگی و خم شدن لوله باشید و برروی آن دراز نکشید
درصورت مشاهده هرگونه نشت هوا و یا خروج ترشحات ازلوله به خارج از سیستم تخلیه به پرستار خود اطلاع دهید. - در صورت مشاهده حباب های هوا داخل مخزن ترشحات – که به آن چست باتل گفته می شود – به پرستار خود اطلاع دهید.
- درصورت جدا شدن ناگهانی لوله از سیستم تخلیه بلافاصله لوله رابا استفاده از گیره مخصوص که به آن کلمپ گفته می شود بسته و به پرستار اطلاع دهید.
- اگر کلمپ وجود نداشت لوله را با دست به گونه ای خم کرده و تا بزنید که هوا وارد آن نشود و بلافاصله به پرستار خود اطلاع دهید.
- در صورتیکه چست باتل دسته دارد از آن جهت جابجایی استفاده کنید.
- ازلوله ها به عنوان دستگیره چست باتل در هنگام جابجایی استفاده نکنید.
- اگر چست باتل دسته ندارد، چست باتل را داخل کیسه مخصوص گذاشته و حمل کنید.
- توجه کنید که چست باتل باید همیشه پایین تر ازسطح لوله سینهای باشد.
- به طور معمول سطح مایع موجود درمسیر لوله با هرنفس بالا و پایین میرود که نشان دهندهی کارکردن چست تیوب است.
- هنگامی که بیدار هستید 8.7 بار درساعت سرفه کنید و نفسهای عمیق انجام دهید این کار به خروج ترشحات کمک فراوانی میکند.
موارد زیر را به پزشک اطلاع دهید.
- هر گونه حساسیت.
- تمام داروهایی که بیمار مصرف میکند، از جمله ویتامینها، گیاهان دارویی، قطره چشم، کرمها و داروهای بدون نسخه.
- هر گونه مشکلی که بیمار یا اعضای خانواده شما با داروهای بیهوشی داشتهاند.
- هرگونه اختلال خونی که بیمار دارد.
- هرگونه عمل جراحی که بیمار انجام داده است.
- سابقه هرگونه بیماری، از جمله تب یا علائم سرماخوردگی.
تهویه مکانیکی یک درمان کمک کننده به زندگی است. دستگاه تنفس مکانیکی دستگاهی است که به افراد کمک میکند در مواقعی که قادر به تنفس کافی نیستند راحتتر تنفس کنند. دستگاه تنفس مکانیکی را دستگاه تنفس، دستگاه ونتیلاتور یا دستگاه رسپیراتور نیز مینامند. بیشتر بیمارانی که به دلیل بیماری شدید به حمایت از دستگاه تنفس مصنوعی نیاز دارند، در بخش مراقبتهای ویژه بیمارستان (ICU) تحت مراقبت قرار میگیرند. افرادی که به مدت طولانی به دستگاه تنفس نیاز دارند ممکن است در یک واحد عادی بیمارستان، یک مرکز توانبخشی یا تحت مراقبت در خانه باشند.

چرا از ونتیلاتور استفاده میشود؟
- برای رساندن اکسیژن به ریهها و بدن
- برای کمک به بدن برای دفع دیاکسیدکربن از طریق ریهها
- برای سهولت کار تنفس: به تنهایی نفس کشیدن برای برخی از مردم میتواند بسیار دشوار باشد. آنها احساس تنگی نفس و ناراحتی میکنند.
- تنفس کمکی برای فردی که به دلیل آسیب به سیستم عصبی مانند مغز یا نخاع تنفس نمیکند یا ماهیچههای بسیار ضعیفی دارد.
دستگاه ونتیلاتور چگونه کار میکند؟
دستگاه تنفس مصنوعی از طریق لولهای (لوله تراشه یا لوله ET) که به داخل دهان یا بینی و پایین به داخل لوله تنفس قرار میگیرد، به فرد متصل میشود. وقتی پزشک لوله را در نای فرد قرار میدهد، لوله گذاری نامیده میشود. برخی افراد برای داشتن سوراخی در گردن خود تحت عمل جراحی قرار میگیرند و لولهای (نای تراکئوستومی یا لوله “تراک”) از طریق آن سوراخ به هم متصل میشود. لوله تراک میتواند تا زمانی که نیاز است در آن بماند. گاهی اوقات شخص میتواند با استفاده از یک آداپتور مخصوص به نام دریچه مکالمه، با یک لوله مخصوص در محل صحبت کند.
دستگاه تنفس هوا به علاوه اکسیژن را به ریههای فرد میدمد. این میتواند با انجام تمام اعمال تنفس یا فقط کمک به تنفس فرد، به فرد کمک کند. دستگاه تنفس میتواند میزان اکسیژن بیشتری نسبت به ماسک یا وسایل دیگر تحویل دهد. ونتیلاتور همچنین میتواند فشار ناشی از بازدم (PEEP) مثبت را تأمین کند. این امر به باز نگه داشتن ریهها کمک میکند تا کیسههای هوا فرو نروند. لوله موجود در لوله تنفس همچنین در صورت سرفه ضعیف، خارج کردن مخاط را آسان تر میکند.
بیماران تحت ونتیلاتور چگونه تحت نظر هستند؟
هرکسی که در دستگاه تنفس مصنوعی در بخش ICU قرار دارد به یک مانیتور متصل میشود که ضربان قلب، تعداد تنفس، فشار خون و اشباع اکسیژن را اندازه گیری میکند (“02 درصد غلظت اکسیژن”). آزمایشهای دیگری که ممکن است انجام شود شامل اشعه ایکس قفسه سینه و خون برای اندازه گیری اکسیژن و دیاکسیدکربن (“گازهای خون”) است. تیم درمان (از جمله پزشکان، پرستاران، درمانگران تنفسی) از این اطلاعات برای ارزیابی وضعیت بیمار استفاده میکنند و در صورت لزوم تنظیمات دستگاه تنفس را انجام میدهند.

چه مدت از دستگاه ونتیلاتور استفاده میشود؟
یک دستگاه تنفس مصنوعی میتواند جان انسان را نجات دهد، اما استفاده از آن خطرات نیز دارد. همچنین مشکلی که عامل نیاز فرد به دستگاه تنفس مصنوعی شده را برطرف نمیکند. این فقط به فرد کمک میکند تا زمانی که سایر درمانها موثر واقع شوند، یا فرد به تنهایی بهتر شود. تیم درمان همیشه سعی میکند به فرد کمک کند در اولین زمان ممکن از زیر دستگاه تنفس خارج شود. برخی از بیماران ممکن است فقط چند ساعت یا چند روز زیر دستگاه تنفس مصنوعی باشند، در حالی که برخی دیگر ممکن است به مدت طولانی تری به دستگاه تنفس مصنوعی نیاز داشته باشند. مدت زمان نیاز به ونتیلاتور بستگی به عوامل زیادی دارد. این موارد میتواند شامل قدرت بیمار، وضعیت ریههای بیمار قبل از استفاده از دستگاه تنفسی و تعدادی اندامهای دیگر (مانند مغز، قلب و کلیه) باشد. برخی افراد هرگز به اندازهای بهبود نمییابند که به طور کامل یا اصلا از زیر دستگاه تنفس مصنوعی خارج شوند.
بیمار در حین بودن در زیر ونتیلاتور چه احساسی دارد؟
خود دستگاه تنفس درد ایجاد نمیکند. برخی از افراد احساس نمیکنند لوله در دهان یا بینی خود وجود دارد. آنها نمیتوانند صحبت کنند زیرا لوله از بین تارهای صوتی به داخل لوله تنفس منتقل میشود. هنگامی که این لوله در جای خود قرار دارد، آنها نمیتوانند از طریق دهان غذا بخورند. ممکن است فرد با هل دادن هوا به ریهها احساس ناراحتی کند. گاهی اوقات هنگامی که دستگاه تنفس مصنوعی میخواهد هوا را به داخل بکشد، فرد سعی میکند نفس خود را بیرون دهد. این کار در مقابله (یا مبارزه) با دستگاه تنفس مصنوعی است و کمک کردن دستگاه به نفس کشیدن را سختتر میکند.
به افرادی که از دستگاههای تنفسی استفاده میکنند ممکن است داروهایی (آرامبخش یا کنترل کننده درد) داده شود تا احساس راحتی بیشتری داشته باشند. این داروها همچنین ممکن است باعث خواب آلودگی آنها شوند. گاهی اوقات از داروهایی که به طور موقت از حرکت عضلات جلوگیری میکنند (عوامل مسدود کننده عصب عضلانی) استفاده میشود تا فرد بتواند با دستگاه تنفس نفس بکشد. این عوامل معمولاً هنگامی استفاده میشوند که فرد دچار آسیب شدید ریه میشود. آنها همیشه در اسرع وقت قبل از برداشته شدن حمایت تنفسی متوقف میشوند.
تهویه مکانیکی چه خطراتی دارد؟
مشکلاتی که ممکن است در صورت استفاده از دستگاه تنفس مصنوعی ایجاد شود عبارتند از:
- عفونت – لوله ET یا لوله تراشه به میکروبها (باکتریها) اجازه میدهد تا راحتتر وارد ریهها شوند. این میتواند باعث عفونتهایی مانند ذاتالریه شود و یک مشکل جدی باشد و ممکن است به این معنی باشد که فرد مجبور است مدت بیشتری زیر دستگاه بماند. ذات الریه یا پنومونی اغلب با آنتی بیوتیکها قابل درمان است.
- نشت ریه (پنوموتوراکس) – گاهی اوقات، قسمتی از ریه که ضعیف است ممکن است بیش از حد پر از هوا شود و شروع به نشت کند. این نشتی باعث میشود هوا وارد فضای بین ریه و دیواره قفسه سینه شود. هوا در این فضا اتاق را اشغال میکند بنابراین ریه شروع به فروپاشی میکند. اگر این نشت هوا رخ دهد، هوا باید از این فضا خارج شود. نوع دیگری از لوله (لوله قفسه سینه) را میتوان در قفسه سینه بین دندهها قرار داد تا هوای اضافی را تخلیه کند. این لوله به ریه اجازه میدهد دوباره منبسط شود و نشت را ببندد. لوله سینه معمولاً باید مدتی در آنجا بماند تا مطمئن شود نشتی متوقف شده است. به ندرت، نشت ناگهانی ریه میتواند باعث مرگ شود.
- آسیب ریه – فشار وارد کردن هوا به ریهها با دستگاه تنفس میتواند به ریهها آسیب برساند. پزشکان سعی میکنند با استفاده از کمترین فشار مورد نیاز، این خطر را به حداقل برسانند. سطوح بسیار بالای اکسیژن ممکن است برای ریهها نیز مضر باشد. پزشکان فقط به اندازه کافی اکسیژن میدهند تا مطمئن شوند اکسیژن کافی برای تامین اندامهای حیاتی بدن تامین میشود. گاهی اوقات هنگامی که ریهها آسیب میبینند، کاهش این خطر دشوار است. با این حال، اگر فرد بتواند از بیماری جدی بهبود یابد، این آسیب ممکن است بهبود یابد.
- عوارض جانبی داروها – آرامبخشها و داروهای مسکن میتوانند باعث گیج به نظر رسیدن یا هذیان گفتن فرد شوند و این عوارض جانبی ممکن است حتی پس از قطع دارو همچنان روی فرد باقی بماند. تیم درمان سعی میکند مقدار مناسب دارو را برای فرد تنظیم کند. افراد مختلف نسبت به هر دارو واکنش متفاوتی نشان میدهند. اگر به دارویی برای جلوگیری از حرکت عضلات نیاز باشد، ممکن است عضلات برای مدتی پس از قطع دارو ضعیف شوند که ممکن است با گذشت زمان بهتر شود. متأسفانه، در برخی موارد، این ضعف هفتهها تا ماهها باقی میماند.
- ناتوانی در قطع حمایت ونتیلاتور – گاهی اوقات، شرایطی که باعث میشود فرد به دستگاه تنفس نیاز داشته باشد، با وجود درمان بهبود نمییابد. وقتی این اتفاق میافتد، تیم درمان در صورت تمایل، ترجیحات درمانی بیمار را در مورد ادامه حمایت از دستگاه تنفسی با بیمار در میان میگذارد. اغلب تیم درمان این بحثها را با خانواده بیمار انجام میدهد، زیرا ممکن است به دلیل ماهیت شدید بیمار خود نتواند در آن شرکت کند. در شرایطی که فرد در حال بهبودی نیست یا در حال بدتر شدن است، ممکن است تصمیمی گرفته شود که پشتیبانی از دستگاه تنفسی، قطع شود.
تهویه مکانیکی یک “درمان پایدار برای زندگی” است. این درمانی است که میتواند طول عمر را افزایش دهد. ممکن است فقط برای مدت کوتاهی مورد نیاز باشد. با این حال، برخی از مردم را نمیتوان از دستگاه تنفس جدا کرد و نمیخواهند زیر دستگاه بمانند. سایر افرادی که میدانند دارای مشکل شدید ریه یا سلامتی هستند ممکن است حتی مایل نباشند از دستگاه تنفس مصنوعی استفاده کنند. این به این دلیل است که دستگاه تنفس مصنوعی نمیتواند وضعیت زمینهای آنها را برطرف کند.
برخی از افراد در مورد اینکه چه مدت زمانی باید بر زیر دستگاه تنفس مصنوعی قرار گیرد افکار بسیار خاصی دارند. اگرچه تیم درمان به مردم و خانوادههای آنها در تصمیم گیریهای سخت در مورد پایان زندگی کمک میکند، اما این شخص است که حرف آخر را میزند. اگر فردی نمیتواند تصمیم گیری کند یا صحبت کند، تیم درمان با نماینده قانونی او (معمولاً والدین، همسر، فرزند بزرگسال یا خویشاوندان بیمار) صحبت میکند.








