کشاله‌ی ران، ناحیه ای بین قسمت تحتانی شکم و ران است که اصطلاحا در ناحیه‌ی زیر خط کمربند قرار دارد. ناحیه‌ی کشاله‌ی ران دارای عضلاتی است که با همکاری یکدیگر باعث حرکت پا می‌شوند.

درد در ناحیه‌ی کشاله‌ی ران، هرگونه ناراحتی در این ناحیه را شامل می‌شود. به طور عمده درد کشاله‌ی ران، نتیجه‌ی آسیب دیدگی و فشار شدید به این قسمت می‌باشد. گاهی این درد به دلیلی است که با روش‌های درمانی ساده برطرف می‌شود. اما گاهی نیاز به مراقبت و درمان‌های جدی‌تری دارد. کشیدگی عضله، لیگامان یا تاندون شایع‌ترین علت درد کشاله‌ی ران است که در ورزشکاران مرد شیوع بیشتری دارد. درد ممکن است ناگهانی یا به مرور زمان ایجاد شود. ادامه فعالیت یا ورزش باعث بدتر شدن درد می‌شود که با استراحت، مصرف داروهای ضد التهاب، توانبخشی و تمرینات تقویتی بهبود می‌یابد.

دلایل بروز درد کشاله ران

درد در ناحیه‌ی کشاله ران ممکن است دلایل متفاوتی داشته باشند که برخی شایع‌تر و برخی کمتر شایع می‌باشند. از دلایل شایع این درد عبارتند از:

• کشیدگی و فشار بر عضله، لیگامان یا تاندون

کشیدگی عضله کشاله ران معمولا بر اثر آسیب دیدگی‌های ورزشی و یا حرکات ناگهانی و پر فشار بوجود می‌آید که منجر به فشار زیاد و یا پارگی عضلات این ناحیه می‌شود. معمولا درد بر اثر این آسیب دیدگی شدید است و در لحظه قابل احساس می‌باشد.

علاوه بر این درد، فرد ممکن است دچار اسپاسم و گرفتگی عضلات ران و ضعف پا ناشی از فشار و آسیب دیدگی شود.

• فتق کشاله ی ران

پیش رفتگی چربی یا قسمتی از روده ی باریک در ناحیه‌ی از پایین شکم به دلیل ضعف یا نقص عضلانی در آن قسمت منجر به فتق می‌شود، که منجر به نوعی برآمدگی در ناحیه‌ی کشاله ران یا کیسه‌ی بیضه می‌شود. اگر چربی یا روده در عضله‌ی دیواره‌ی شکمی گیر کند، ممکن است جریان خون آن قطع شود که منجر به فتق گیر افتاده یا استرانگوله می‌شود.
علائم و نشانه‌ها

• قرمزی و درد ناگهانی در ناحیه‌ی برآمده
• عدم توانایی در دفع مدفوع یا گاز شکم
• حالت تهوع، استفراغ، تب

در صورت وجود هر یک از این علائم به اورژانس مراجعه کنید، زیرا فتق گیرافتاده یکی از اورژانس‌های تهدید کننده‌ی زندگی است. در واقع درمان فتق، عمل جراحی است.

• پروستاتیت یا التهاب غده پروستات

تورم یا عفونت در غده ی پروستات را پروستاتیت می‌گویند. پروستاتیت علاوه بر درد ممکن است باعث مشکلاتی در ادرار کردن شود. التهاب پروستات می‌تواند خودبه‌خود برطرف شود، اما اگر عامل آن عفونت باشد، یرای بهبودی مصرف آنتی بیوتیک ضروری است.

• اپیدیدیمیت یا التهاب اپیدیدیم

تورم مجاری اپیدیدیم یا مجاری ذخیره کننده‌ی اسپرم را اپیدیدیمیت گویند، که  اغلب عامل آن عفونت  است.
نشانه‌ها و علائم اپیدیدیمیت عبارتند از:

• درد در یک طرف اسکروتوم یا کیسه‌ی بیضه که به آرامی درگیر می‌شود.
• درد در هنگام ادرار کردن
• تب
• خروج ترشحات شیری رنگ از آلت تناسلی

• ارکیت یا عفونت بیضه

ایجاد تورم در یک یا هر دو بیضه را ارکیت می‌گویند. عامل عفونی ایجاد کننده‌ی التهاب اپیدیدیم نیز می‌تواند سبب ایجاد این مشکل شود و فرد ممکن است هم زمان دچار التهاب اپیدیدیم و بیضه می‌شود. به علاوه ویروس اوریون می‌تواند سبب التهاب بیضه و مشکلات باروری شود. چنانچه عامل هر دو بیماری باکتریایی باشد، استفاده از آنتی بیوتیک درمان مناسبی است.

• پیچ خوردگی یا تورشن بیضه

زمانی که بیضه در داخلی کیسه‌ی بیضه دچار پیچ خوردگی شود، رخ می‌دهد. در این صورت فرد احساس می‌کند که به لگن او لگد زده شده و این شرایط یک اورژانس پزشکی است. پیچش بیضه باعث قطع شدن جریان خون آن می‌شود و اگر طی چند ساعت جراحی نشود، بیضه از بین می‌رود. پیچ خوردگی بیضه در پسران نوجوان شایع‌تر است.

• سرطان بیضه

اغلب اوقات سرطان باعث ایجاد یک توده‌ی بدون درد یا دردناک درون یا روی بیضه می‌شود. سرطان بیضه شایع نیست و هرچه زودتر تشخیص داده شود، درمان و بهبودی آن بهتر است.

• آرتروز مفصل ران و لگن

گاهی اوقات درد ناشی از آرتروز یا سایر مشکلات استخوان لگن به سمت کشاله‌ی ران کشیده می‌شود. این مشکل با سائیده شدن مفصل لگن بوجود می‌آید و ممکن است باعث از بین رفتن غضروف‌های ناحیه‌ی مفصل شده و باعث ایجاد درد در هنگام راه رفتن و حرکت پا شود.

مانند دیگر انواع آرتروز با انجام فعالیت بدتر شده و در هنگام استراحت درد کاهش می‌یابد. همچنین هنگام رانندگی یا نشستن روی صندلی‌های کم ارتفاع به تدریج می‌یابد. ممکن است علاوه بر درد، ممکن است در حین حرکت سفتی و صدای مفاصل شنیده شود. فیزیوتراپی و داروهای ضد التهاب مرحله‌ی اول درمان این مشکل هستند که در صورت عدم بهبودی به عمل جراحی نیاز است.

• روماتیسم مفصلی (آرتریت روماتوئید)

 بعضی بیماری‌های روماتیسمی مانند روماتیسم مفصلی یا اسپوندیلیت انکیلوزان می‌توانند موجب التهاب مفصل ران شده و به همین علت موجب درد کشاله ران گردند. این درد معمولا همراه با محدودیت حرکتی و لنگش است.

روماتیسم‌های مفصل ران معمولا به توسط متخصصین روماتولوژی درمان می‌شوند ولی در صورتی که منجر به خرابی مفصل شوند نیاز به عمل جراحی تعویض مفصل ران پیدا می‌کنند.

• شکستگی لگن

گرچه شکستگی‌های شدید و حاد در حفره لگن (استابولوم) یا در سر و گردن استخوان ران می‌توانند موجب درد کشاله ران شوند ولی این شکستگی‌ها چنان درد شدیدی دارند که بیمار قادر به راه رفتن نیست و همراهان او را به صورت اورژانس به پزشک می‌رسانند. پس تشخیص آن در غالب اوقات به توسط پزشک داده می‌شود.

ولی نوعی دیگر از شکستگی‌ها به نام شکستگی‌های استرسی هستند که موجب بروز دردی مزمن در کشاله ران می‌شوند. شکستگی‌های استرسی معمولا در کسانی که استخوانی ضعیف دارند یا ورزش‌های شدید می‌کنند ایجاد می‌شود.

• فشار روی عصب

هنگامی که توسط بافت اطراف آن مانند عضله، استخوان یا تاندون (سرعضلات)، روی عصب فشار وارد شود، می‌تواند عملکرد آن عصب را مختل کند. عصبی که در لگن قرار دارد می‌تواند منجر به سوزش یا درد شدید در کشاله ران شود.

• بیماری‌های دستگاه ادراری و تناسلی

گاهی اوقات بیماری‌های سیستم ادراری مانند سنگ کلیه یا عفونت ادراری می‌توانند موجب احساس درد در کمر و زیر شکم و کشاله ران شوند. بیماری‌های سیستم تناسلی مردانه مانند التهاب بیضه یا پروستات، چرخش بیضه، تومورهای بیضه یا اپیدیدیمیت هم می‌توانند موجب درد کشاله ران شوند.

بیماری‌های دستگاه گوارش مانند التهاب‌های روده کوچک یا بزرگ و یا التهاب غدد لنفاوی در ناحیه کشاله ران هم از دیگر علل احساس درد در پایین شکم و کشاله ران هستند.

• سنگ کلیه

کریستال‌های کوچکی هستند که در کلیه ساخته می‌شوند و می‌توانند در مجاری بین کلیه و مثانه گیر کنند. سنگ کلیه ممکن است درد بسیار شدیدی داشته باشد که در پشت یا شکم و یا حتی بیضه‌ها و نوک آلت تناسلی حس می‌شود. اگر سنگ بزرگ باشد، ممکن است نیاز به عمل جراحی داشته باشد.

• عفونت کلیه

زمانی که عفونت از مثانه عبور کرده و سپس وارد یک یا هر دو کلیه شود، رخ می‌دهد. همچنین علائم آن شامل درد کشاله ی ران، تکرر ادرار و وجود خون یا چرک در ادرار است. به طور معمول نوعی باکتری عامل آن است. معمولا عفونت کلیه با آنتی بیوتیک درمان می‌شود.

• عفونت یا تومور

تومورهای ناحیه لگن یا عفونت‌های بافت‌های کشاله ران می‌توانند موجب احساس درد در این ناحیه شوند. تشخیص این بیمارها نیاز به دانش تخصصی داشته و به توسط پزشک داده می‌شود. درمان تومورهای این ناحیه در غالب موارد با عمل جراحی است. در تومورهای بدخیم ممکن است استفاده از شیمی‌درمانی یا رادیوتراپی هم لازم شود.

• بورسیت

بورسیت یا التهاب مفصلی که افزایش تولید مایع مفصلی (ساینوویال) موجب متورم شدن کیسه‌های بورسا و درد کشاله ران می‌شود.

• هیدروسل

تولید مایع که موجب تورم کیسه‌ی بیضه می‌شود.

• واریکوسل

متسع و پیچ خورده شدن وریدهای بالای بیضه‌ها است که ممکن است دو طرفه یا یک طرفه باشد.

• کیست‌های تخمدانی

عدم تخمک گذاری عامل اکثر ایجاد این کیست‌ها است.

• سندرم پیریفورمیس

به دلیل سفت شدن و انقباض عضله‌ی پیریفورمیس (عضله کوچکی که در لگن قرار دارد) عصب سیاتیک فشرده می‌شود. این عصب از کمر شروع شده و تا پاشنه پا می‌رسد و هرگونه فشار بر روی آن باعث درد در طول عصب می‌شود.

• تورم غدد لنفاوی

معمولا عفونت در پا یا اندام تناسلی یا عفونت‌های سیستمیک باعث تورم این غدد می‌شوند که ممکن است منجر به درد در ناحیه‌ی کشاله ران شود.

همچنین ممکن است دلایل دیگری باعث بروز درد باشند که پزشک با استفاده از روش‌های تشخیصی مناسب این دلایل را تشخیص می‌دهد.

تشخیص

به منظور تشخیص علت درد کشاله ران، پزشک در ابتدا سوابق پزشکی و علائم بیمار را مورد معاینه و بررسی قرار می‌دهد. همچنین ممکن است به منظور تشخیص این درد از روش‌های زیر استفاده کند:

• معاینه‌ی بدنی

پزشک ممکن است شکم، بیضه (در مردان)، نحوه‌ی پاسخ دهی عصبی و معاینه‌ی اسکلتی عضلانی را انجام دهد.

• روش‌های تصویربرداری

گاهی به منظور تشخیص علت درد کشاله ران پزشک از برخی روش‌های تصویربرداری استفاده خواهد کرد. تصویربرداری با استفاده از اشعه‌ی ایکس رایج‌ترین روش است که در آن آناتومی استخوانی و ساختار مفصل ران قابل مشاهده می‌باشد.

همچنین ممکن است در صورت مشکوک بودن به مشکلات فتق یا بیضه، سونوگرافی تجویز شود. گاهی به منظور تشخیص سنگ کلیه از روش سی تی اسکن یا سونوگرافی هم استفاده خواهد شد.

یکی دیگر از روش‌هایی که به منظور بررسی بافت‌های نرم اطراف مفصل ران و مشکلات عصبی انجام می‌گیرد، ام آر آی می‌باشد. این روش می‌تواند عضلات، تاندون‌ها، رباط‌ها و غضروف‌ها را به منظور تشخیص علت درد کشاله ران نشان دهد. گاهی انجام این روش تصویربرداری با تزریق محلولی به منظور ایجاد کنتراست همراه است تا تصاویر دقیق‌تری از محل در اختیار پزشک قرار گیرد.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

• اگر درد بسیار شدید یا درد همراه با تب، لرز و حالت تهوع داشتید، به اورژانس مراجعه کنید.

در صورت مشاهده علائم زیر لازم است جهت بررسی بیشتر و پیگیری درمان به پزشک مراجعه نمائید:

• درد بسیار شدید کشاله ران که بعد از چند روز بهبود نیابد.
• وجود تورم یا برآمدگی در بیضه یا ناحیه‌ی اطراف آن
• درد پهلو که به کشاله‌ی ران و بیضه‌ها کشیده شود.
• وجود خون در ادرار
• درد کشاله ران همراه با درد پشت، شکم یا قفسه سینه
• درد کشاله ران شدید
• درد شدید و ناگهانی بیضه
• درد بیضه خفیف طولانی‌تر از چند روز
• درد بیضه همراه با تهوع، تب، لرز یا خون در ادرار
• توده یا تورم در بیضه یا اطراف
• در سایر موارد نگران کننده و اورژانسی