بیماری عروق محیطی (PAD) نوعی بیماری عروق خونی است که اندام تختانی را درگیر می‌کند. به دلیل تنگی عروق در اندام تحتانی رخ می‌دهد. این بیماری باعث کاهش جریان خون می‌شود، که می‌تواند باعث آسیب به اعصاب و سایر بافت‌ها شود.

علائم و نشانه‌ها

علائم اصلی بیماری درد، گرفتگی، خستگی، سوزش یا ناراحتی در عضلات پا و ران‌ها است. این علائم اغلب در هنگام پیاده‌روی یا ورزش ظاهر می‌شوند و پس از چند دقیقه استراحت از بین می‌روند.

• در ابتدا، این علائم ممکن است فقط در مواردی که در سربالایی قدم می‌زنید، سریع‌تر راه می‌روید یا مسافت بیشتری راه می‌روید، ظاهر شود. کم کم علائم یا فعالیت کمتر نیز بروز می‌کند.
• ممکن است هنگام استراحت، اندام تحتانی بی‌حس شود و پاها نیز در اثر لمس سرد حس شود و پوست رنگ پریده به نظر برسد.

هنگامی که بیماری شدید می‌شود، ممکن است موارد زیر را داشته باشید:

• ناتوانی جنسی
• درد و گرفتگی در شب
• درد یا سوزن سوزن شدن در پا یا انگشتان پا ، که می‌تواند آنقدر شدید باشد که حتی وزن لباس‌ها یا ملافه‌ها دردناک باشد.
• دردی که هنگام بلند کردن اندام تحتانی بدتر است و هنگامی که آن ها را از کنار تخت آویزان می‌کنید، بهبود می‌یابد.
• پوست تیره و آبی به نظر می‌رسد.
• زخم‌هایی که بهبود نمی‌یابند.

علل شایع

این بیماری در اثر تصلب شرایین ایجاد می‌شود. این مشکل زمانی رخ می‌دهد که مواد چربی (پلاک) بر دیواره عروق جمع شده و آنها را باریک تر کند. دیواره رگ ها نیز سفت شده و نمی‌توانند گشاد شوند تا در صورت لزوم جریان خون بیشتری را منتقل کنند.

در نتیجه، وقتی عضلات بیشتر کار می‌کنند مانند هنگام ورزش یا راه رفتن نمی‌توانند خون و اکسیژن کافی دریافت کنند. اگر بیماری شدید شود، ممکن است حتی در زمان استراحت عضلات، خون و اکسیژن کافی نباشد.

عوامل تشدید کننده خطر

بیماری عروق محیطی یک اختلال شایع است. این بیماری اغلب مردان بالای 50 سال را درگیر می‌کند، اما زنان نیز به آن مبتلا می‌شوند. افراد در صورت داشتن سابقه موارد زیر در معرض خطر بیشتری قرار دارند.

• کلسترول (چربی خون) غیرطبیعی
• دیابت (مرض قند)
• بیماری قلبی (بیماری عروق کرونر)
• فشارخون بالا
• بیماری کلیه شامل همودیالیز
• سیگار کشیدن
• چاقی
• سکته مغزی (بیماری عروق مغزی)

عوارض احتمالی

عوارض ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• لخته خون یا آمبولی که عروق کوچک را مسدود می‌کند.
• بیماری عروق کرونر
• ناتوانی جنسی
• زخم‌های باز (زخم‌های ایسکمیک در پایین پاها)
• مرگ بافتی (گانگرن)
• ممکن است نیاز باشد که پا یا پای آسیب دیده قطع شود.

تشخیص

پزشک هنگام معاینه و ارزیابی بیمار ممکن است به موارد زیر دست یابد:

• صداي هولناک هنگام نگهداري استتوسکوپ از روي شريان
• کاهش فشارخون در اندام آسیب دیده
• نبض‌های ضعیف یا غایب اندام

هنگامی که بیماری شدیدتر است، یافته‌ها ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• عضلات ساق پا تحلیل می‌روند (آتروفی می‌شوند)
• ریزش مو در اندام تحتانی، پا و انگشتان پا
• زخم‌های دردناک و بدون خونریزی پا یا انگشتان پا (اغلب سیاه) که دیر بهبود می‌یابند.
• رنگ پریدگی پوست یا رنگ آبی انگشتان یا پا (سیانوز)
• پوستی براق و سفت
• ناخن‌های ضخیم پا

آزمایش خون ممکن است کلسترول بالا یا دیابت را نشان دهد.

اقدامات تشخیصی شامل موارد زیر است:

• آنژیوگرافی اندام تحتانی
• اندازه گیری فشارخون در بازوها و پاها برای مقایسه
• سونوگرافی داپلر یک اندام
• سی تی آنژیوگرافی

درمان

• درمان دارویی
  • پزشک ممکن است آسپرین یا دارویی که باعث می‌شود خون در عروق لخته نشود را تجویز کند.
  • پزشک ممکن است دارویی برای گشاد کردن رگ یا شریان آسیب دیده در موارد متوسط ​​تا شدید که کاندید جراحی نیستید، تجویز کند.
  • پزشک ممکن است دارویی برای کمک به کاهش کلسترول تجویز کند.
  • برای کاهش درد هم مسکن توصیه می‌شود.

اگر از داروهایی برای فشارخون یا دیابت استفاده می‌کنید، آن‌ها را همانطور که پزشک تجویز کرده است مصرف کنید.

• جراحی

اگر شرایط شدید باشد و بر توانایی شما در کار یا انجام فعالیت‌های مهم تأثیر بگذارد، در هنگام استراحت درد داشته باشید، یا زخم بر روی پا داشته باشید که بهبود نمی‌یابد، ممکن است جراحی انجام شود. گزینه‌ها عبارتند از:

• • روش باز کردن رگ‌های خونی باریک یا مسدود شده که خون را به پاهای شما می‌رسانند.
  • جراحی برای تغییر مسیر جریان خون در اطراف شریان مسدود شده

ممکن است نیاز شود در برخی از افراد مبتلا به بیماری اندام بیمار قطع شود.

بیشتر موارد PAD پاها بدون جراحی قابل کنترل است. اگرچه جراحی در موارد شدید موجب تسکین علائم می‌شود، اما آنژیوپلاستی و روش‌های استنت گذاری بیشتر و بیشتر به جای جراحی استفاده می‌شوند.

پیشگیری

هیچ آزمایش غربالگری برای شناسایی PAD در بیماران بدون علائم توصیه نمی‌شود.

برخی از خطرات بیماری شریانی که می‌توانید تغییر دهید عبارتند از:

• سیگار نکشیدن. اگر سیگار می‌کشید، آن را ترک کنید.
• کنترل کلسترول خود از طریق رژیم غذایی، ورزش و داروها.
• کنترل فشارخون بالا از طریق رژیم غذایی، ورزش و دارو، در صورت لزوم.
• کنترل دیابت از طریق رژیم غذایی، ورزش و داروها، در صورت لزوم.
• حداقل 30 دقیقه در روز ورزش کنید.
• در صورت نیاز به کاهش وزن، با خوردن غذاهای سالم، کم خوردن و پیوستن به یک برنامه کاهش وزن، وزن خود را حفظ کنید.
• یادگیری روش‌های سالم برای کنار آمدن با استرس از طریق کلاس‌ها یا برنامه‌های خاص، یا مواردی مانند مراقبه یا یوگا.
• محدود کردن میزان الکل به 1 نوشیدنی در روز برای زنان و 2 بار در روز برای آقایان.