کیفیت زندگی به مسائل مختلفی از جمله مسائل مالی، حمل و نقل، استفاده از تکنولوژی، سرگرمی، ازدواج و … بستگی دارد. به این معنا که افراد برای بهبود کیفیت زندگی باید با مسائل مختلف روزمره و چگونگی مواجهه با آن‌ها آشنا باشند تا بتوانند به بهترین نحو مشکلات را برطرف کرده و کیفیت زندگی خود را ارتقا بخشند. شما نیز به عنوان اعضای خانواده سالمند می‌توانید با آگاهی از مسائل پیش روی سالمند خود، به او کمک کنید تا بتواند مسائل و مشکلات را حل کرده و کیفیت زندگی خود را بهبود دهد.
نیازهای پایه سالمندان
هوای سالم
با افزایش سن به دلیل کاهش عملکرد ریه‌ها در جذب اکسیژن و ضعیف شدن مژک‌های تنفسی برای راندن ترشحات به سمت حلق، سالمندان نیاز بیشتری به هوای سالم دارند. بدین منظور می‌توانید موارد زیر را برای سالمند خود در نظر داشته باشید:
- از رسانه‌ها، میزان آلودگی هوا را پیگیری کرده و هنگام آلودگی هوا از سالمند بخواهید به جز در موارد ضروری از منزل خارج نشود.
- هنگام آلودگی هوا ماسک‌های کاغذی برای سالمندان چاره‌ساز نیست زیرا جذب آلاینده بسیار پایینی دارد. در این مواقع برای سالمند ماسک سه لایه مخصوص تهیه کنید. علاوه بر استفاده از ماسک مناسب، سالمند باید کمتر در معرض هوای آزاد قرار گرفته و بیشتر در داخل منزل باشد و با خودرو جابجا شود.
- برای کاهش عوارض آلودگی هوا، سالمند مصرف مایعات خود را افزایش داده و از مواد غذایی حاوی ویتامین‌های A, C, D و E مثل انواع مرکبات، میوه و صیفی‌جات زرد و نارنجی مثل هویج، مغزجات خام مثل بادام بیشتر استفاده کند.
- از مصرف سیگار در منزل سالمند اکیداً خودداری کنید.
- در منزل سالمند به مواردی از جمله: تعمیر و سرویس پکیج و آبگرمکن‌ها، اطمینان از عدم نشت گاز بخاری، عملکرد مناسب دودکش‌ها و عدم سوختن قرمز شعله، قابلیت ورود هوای کافی به اتاق، مناسب بودن اندازه بخاری با فضای اتاق، گردگیری مرتب منزل توجه داشته باشید.
- برای تصفیه هوای منزل سالمند خود می‌توانید برای وی گیاهان آپارتمانی مناسب تهیه کنید.
خواب راحت و کافی
با افزایش سن الگوی خواب تغییر پیدا میکند و میزان نیاز بدن به خواب به 7- 5/6 ساعت در شب کاهش مییابد. افزایش زمان انتظار برای به خواب رفتن، خواب سبک و بیدار شدن مکرر در طول خواب از جمله عوارضی است که در سالمندان به وفور دیده می‌شود. برای خواب راحت سالمند خود به موارد زیر توجه داشته باشید:
- توجه کنید که بهتر است سالمند در طول روز بیشتر از 30 دقیقه نخوابد.
- به سالمند پیشنهاد دهید که برنامه ورزشی منظمی برای خود تهیه کند. ورزش منظم می‌تواند خواب راحت و عمیق سالمند را افزایش دهد.
- با توجه به اینکه کمبود آهن، کلسیم، روی و مس ممکن است علت بی‌خوابی باشد سالمند را جهت آزمایش و بررسی این مواد همراهی کنید.
- محل خواب سالمند را از نظر راحتی، تشک و بالش مناسب، میزان تاریکی و نور کافی و درجه حرارت مناسب اتاق برای خوابیدن (که میزان درجه حرارت پیشنهادی برای اتاق خواب 18-16 درجه سانتی‌گراد است) بررسی کنید.
- تا جای ممکن سالمند برنامه خواب منظم و در ساعات خاصی داشته باشد.
- تا 4 ساعت قبل از خواب از مصرف مواد کافئین‌دار مثل چای، قهوه، شکلات و … توسط سالمند خودداری شود. همچنین بهتر است تا 2 ساعت قبل از خواب از تماشای تلویزیون و کار کردن با موبایل پرهیز شده و در عوض فعالیت‌های آرامش بخش مثل مطالعه جایگزین گشته تا ذهن برای خواب آماده شود.
- در صورتی که سالمند هنگام خواب دچار مشکلات تنفسی می‌شود حتماً با پزشک مشورت کنید.
رعایت بهداشت فردی
توجه به بهداشت فردی و راحتی در انجام امور بهداشتی از مهم‌ترین اصول داشتن سبک زندگی سالم در دوران سالمندی است که بدین منظور می‌توانید موارد زیر را در نظر داشته باشید:
- ابزارهای بهداشتی لازم مثل ناخن گیر، شانه، ریش تراش و … را در دسترس سالمند قرار دهید. همچنین سعی کنید این گونه ابزارها را از مواردی انتخاب کنید که کار با آن‌ها برای سالمند راحت باشد.
- برای سالمند خود وسایل بهداشتی مناسب شرایط آن‌ها مانند شامپوی ضد سوزش چشم، لوسیون‌های ضدعفونی کننده، مایع دستشویی ضدخشکی دست و … تهیه کنید.