لوسمی میلوئید مزمن نوعی سرطان مرتبط با مغز استخوان (بافت اسفنجی داخل استخوان‌ها که سلول‌های خونی در آن ساخته می‌شوند است). این بیماری باعث افزایش تعداد گلبول‌های سفید خون می‌شود.

اصطلاح “مزمن” در سرطان خون مزمن میلوئیدی نشان می‌دهد که این سرطان به مرور و در طی سال‌ها پیشرفت کرده و روند آهسته‌تری نسبت به انواع حاد لوسمی دارد. اصطلاح میلوژنیک در لوسمی مزمن میلوژنیک به نوع سلول‌های مبتلا به این سرطان اشاره دارد.

این بیماری به طور معمول افراد مسن را درگیر می‌کند و به ندرت در کودکان اتفاق می‌افتد، هر چند در هر سنی ممکن است رخ دهد.

پیشرفت در درمان به پیش آگهی بسیار خوبی برای افراد مبتلا به  این نوع سرطان کمک کرده است. اکثر افراد پس از تشخیص به بهبودی دست یافته و سال‌ها به زندگی خود ادامه می‌دهند.

علائم و نشانه‌ها

سرطان خون میلوئیدی مزمن اغلب علائم و نشانه‌هایی ایجاد نمی‌کند. ممکن است در طی آزمایش خون تشخیص داده شود.

هنگام بروز، علائم و نشانه‌ها ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• درد استخوان
• خونریزی آسان
• احساس سیری بعد از خوردن مقدار کمی غذا
• احساس فرسودگی یا خستگی
• تب
• کاهش وزن بدون تلاش
• از دست دادن اشتها
• درد یا پری زیر دنده‌های سمت چپ
• تعریق زیاد در هنگام خواب (تعریق شبانه)

علل شایع

سرطان خون میلوئیدی مزمن زمانی اتفاق می‌افتد که چیزی در ژن‌های سلول‌های مغز استخوان دچار اختلال شود. هنوز مشخص نیست که چه عواملی باعث شروع این روند می‌شود.

سلول‌های خونی از مغز استخوان (یک ماده اسفنجی در داخل استخوان‌ها) نشات می‌گیرند. وقتی مغز استخوان به طور عادی کار می‌کند، سلول‌های نابالغ (سلول‌های بنیادی خون) را به صورت کنترل شده تولید می‌کند. سپس این سلول‌ها بالغ می‌شوند و در انواع مختلف سلول‌های خونی که در بدن شما مثل گلبول‌های قرمز، گلبول‌های سفید و پلاکت‌ها گردش می‌کنند تمایز می‌یابند.

در لوسمی میلوئیدی مزمن، این روند به درستی کار نمی‌کند و تغییر ژنی باعث رشد بیش از حد گلبول‌های سفید خون می‌شود. گلبول‌های سفید خون بیمار مانند سلول‌های طبیعی رشد نمی‌کنند و نمی‌میرند. گلبول‌های سفید خون بیمار به میزان زیادی تجمع یافته و سلول‌های خونی سالم را از بین می‌برد و به مغز استخوان آسیب می‌رساند.

عوامل تشدید کننده خطر

عواملی که خطر ابتلا به سرطان خون مزمن میلوئیدی را افزایش می‌دهند:

• بالا رفتن سن
• مرد بودن
• قرار گرفتن در معرض اشعه، مانند پرتودرمانی برای انواع خاصی از سرطان

تشخیص

آزمایشات و روش‌هایی که برای تشخیص سرطان خون مزمن میلوئیدی استفاده می‌شود شامل موارد زیر است:

• معاینه بدنی

پزشک شما را معاینه می‌کند و علائم حیاتی مانند نبض و فشارخون را بررسی می‌کند. وی همچنین گره‌های لنفاوی، طحال و شکم را لمس می‌کند تا بزرگ شدن آن‌ها را تشخیص دهد.

• آزمایش خون

شمارش کامل سلول‌های خون ممکن است ناهنجاری‌هایی را در سلول‌های خونی نشان دهد، مانند تعداد بسیار زیادی گلبول سفید. آزمایش‌های بیوشیمی برای اندازه گیری عملکرد اعضای بدن نیز ممکن است ناهنجاری‌هایی را نشان دهد که می‌تواند به پزشک در تشخیص کمک کند.

• آزمایشات مغز استخوان

از بیوپسی مغز استخوان و آسپیراسیون مغز استخوان برای جمع‌آوری نمونه‌های مغز استخوان برای آزمایش آزمایشگاهی استفاده می‌شود. این آزمایشات شامل جمع‌آوری مغز استخوان از استخوان ران است.

مراحل سرطان خون مزمن میلوئیدی

مرحله سرطان خون مزمن میلوئیدی به شدت بیماری اشاره دارد. پزشک با اندازه گیری نسبت سلول‌های بیمار به سلول‌های سالم در خون یا مغز استخوان، مرحله را تعیین می‌کند. نسبت بالاتری از سلول‌های بیمار به این معنی است که سرطان خون مزمن میلوئیدی در مرحله پیشرفته‌تری است.

مراحل سرطان خون مزمن میلوئیدی عبارتند از:

• مزمن

فاز مزمن اولین مرحله است و به طور کلی بهترین پاسخ را به درمان دارد.

• شتاب گرفته

فاز تسریع شده یک مرحله انتقالی است که بیماری تهاجمی‌تر می‌شود.

• انفجار

مرحله انفجار یک مرحله شدید و تهاجمی است که زندگی بیمار را تهدید می‌کند.

درمان

هدف از درمان لوسمی مزمن میلوئیدی، از بین بردن سلول‌های خونی حاوی ژن غیرطبیعی است که باعث ازدیاد سلول‌های خونی بیمار می‌شود. برای اکثر افراد، درمان با داروهای هدفمند آغاز می‌شود که ممکن است به دستیابی بهبودی طولانی مدت بیماری کمک کند.

• درمان دارویی هدفمند

داروهای هدفمند با هدف تمرکز بر جنبه خاصی از سلول‌های سرطانی که به آن‌ها امکان رشد و تکثیر را می‌دهد، برای حمله به سرطان طراحی شده‌اند.

عوارض جانبی این داروهای هدفمند شامل تورم یا پف کردگی پوست، حالت تهوع، گرفتگی عضلات، خستگی، اسهال و لکه‌های پوستی است.

• پیوند مغز استخوان

پیوند مغز استخوان که پیوند سلول‌های بنیادی نیز نامیده می‌شود، تنها شانس را برای درمان قطعی سرطان خون مزمن میلوئیدی ارائه می‌دهد. با این حال، این روش معمولا برای افرادی که سایر روش‌های درمانی به آن‌ها کمک نکرده است، انجام می‌شود زیرا پیوند مغز استخوان خطرات زیادی دارد و دارای عوارض جدی است.

در طی پیوند مغز استخوان، از دوزهای بالای داروهای شیمی‌درمانی برای از بین بردن سلول‌های خون‌ساز در مغز استخوان استفاده می‌شود. سپس سلول‌های بنیادی خون از یک اهدا کننده، به جریان خون تزریق می‌شود. سلول‌های جدید سلول‌های خونی سالم و جدیدی را برای جایگزینی سلول‌های بیمار تشکیل می دهند.

• شیمی‌درمانی

شیمی‌درمانی نوعی درمان دارویی است که سلول‌های رشد سریع بدن از جمله سلول‌های سرطان خون را از بین می‌برد. داروهای شیمی‌درمانی گاهی اوقات با دارودرمانی هدفمند برای درمان لوسمی مزمن میلوئیدی مزمن ترکیب می‌شوند. عوارض جانبی داروهای شیمی‌درمانی به این بستگی دارد که چه داروهایی مصرف می‌شود.